اعمال استراتژی های نیومارک در ترجمه انگلیسی اشعار پروین اعتصامی با دیدگاه فرهنگی

Abstract

زبان و فرهنگ، ارتباط بسیار نزدیکی با هم دارند و برای مترجم، داشتن اطلاعات فرهنگی در کنار دانش زبانشناسی بسیار ضروری است. فرهنگ و زبانشناسی بالاخص در جریان ترجمه شعر، به هم گره میخورند. به منظور نشان دادن این همبستگی، در پژوهش حاضر روی اشعار شاعره ایرانی، پروین اعتصامی تمرکز کردیم تا عناصر فرهنگی را در اشعار وی مشخص نموده و ترجمه انگلیسی آنها را که توسط علاء الدین پازارگادی انجام شده است، بررسی کنیم. به این منظور، 18 بیت از اشعار مختلف پروین اعتصامی به صورت تصادفی انتخاب گردید تا نماینده کلیات اشعار او باشند. روش تحقیق، روش تطبیقی-توصیفی بوده و چهارچوب نظری بر اساس روش نیومارک (1988) که رویکردی زبانشناسی- محور به ترجمه داشت، انتخاب شد. مفهوم فرهنگ، طبق مدل زبانشناسی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج تحلیل ها و بررسی های انجام شده، به این موضوع اشاره داشت که پازارگادی در اکثر موارد، بطور همزمان به دو یا چند استراتژی ترجمه جهت برگرداندن یک آیتم فرهنگی، متوسل شده است که بیانگر استراتژی "ترجمه تلفیقی" نیومارک می باشد. دومین استراتژی پرکاربرد در ترجمه "ترجمه تعدیلی" بوده و استراتژی های "هم معنایی" و "تقلیل" کم کاربردترین استراتژی ها در ترجمه بودند. استراتژی های "ترجمه اصطلاحات سازمانی"، "برچسب های ترجمه" و "رویکرد جبران معنای از دست رفته" در ترجمه نمونه اشعار منتخب، مورد استفاده قرار نگرفته بودند. به همین جهت، عناوین این استراتژی ها درچهارچوب نظری ذکر نشده است. بررسی ها نشان داد که مترجم علاوه بر استراتژی های مختلف در انتقال معنای مورد نظر از روش ترجمه تحت الفظی استفاده و سبک اشعار اصلی را در ترجمه ها حفظ کرده است.