عوامل پیش‌برنده و بازدارنده تولید مکانیزه توتون در ایران با استفاده از روش دلفی

Abstract

افزایش هزینه­های کشت مکانیزه توتون از چالش­های مهم در پایداری تولید این محصول در ایران است. بنابراین، توسعه کشت مکانیزه توتون امری ضروری است. در این راستا، عوامل پیش­برنده و بازدارنده توسعه کشت مکانیزه توتون در استان گیلان در ایران از طریق روش دلفی در سه مرحله، مورد بررسی قرار گرفتند. بر اساس توصیه اساتید دانشگاهی استان گیلان، تعداد نوزده نفر کارشناس خبره از سازمان جهاد کشاورزی استان گیلان و ادارات کشاورزی رشت و شهرستان­های غرب استان گیلان به عنوان اعضاء گروه تحقیق برگزیده شدند. نتایج با استفاده از نرم­افزار SPSS21 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند.  بر اساس توافق نهایی کارشناسان در آخرین مرحله تحقیق دلفی، 10 عامل برتر از هر گروه، به عنوان پیش­برنده­ها و بازدارنده­ها مرتب شدند. شناسایی و تشویق کشاورزان پیش­رو برای کشت مکانیزه توتون و واردات آخرین فناوری­های کشت توتون و اصلاح آن­ها مطابق با شرایط منطقه، به ترتیب با کسب 37/97 و 74/94 درصد از توافق نهایی کارشناسان گروه تحقیق به عنوان مهمترین پیش­برنده­ها شناسایی شدند. به علاوه، 68/98 درصد از کارشناسان، عامل تحقیقات ناکافی در زمینه مکانیزاسیون کشت توتون و 05/96 درصد از کارشناسان تحقیق، عامل کوچک­بودن مزارع توتون را به عنوان مهمترین بازدارنده­ها معرفی کردند. از این رو، توسعه سیاست­های حمایتی توتون­کاران پیش­رو در زمینه کشت مکانیزه این محصول صنعتی، ارزیابی فنی ماشین­های پیشرفته کشت توتون، کاهش قیمت ماشین­های توتون وارداتی، و حمایت از تحقیقات مکانیزاسیون کشت توتون از مهمترین راهبردهایی هستند که باید مورد توجه متصدیان تولید توتون در استان گیلان در ایران قرار گیرند.